«s» Literacka klasyka XIX i XX wieku. Konformiści, nonkonformiści i odmieńcy

Dr Bożena Umińska (Żydowski Instytut Historyczny)

Czytamy siedem wielkich arcydzieł literatury  XIX i XX wieku. Zawsze chodzi o  to, o co chodzi bohaterowi – o odtworzenie  sensu życia,  tak jak on/ona to rozumie. Dlaczego ponoszą klęskę ?  W jakim sensie wygrywają?  Odtwarzamy wzorce  płci;  opisujemy też odmieńców,  konformistów i  nonkonformistów. Odtwarzamy  kontekst obyczajowy:  Kim są  mężowie  wobec żon, żony wobec mężów? Kim kochankowie?  Jakie spotykamy wzorce miłości? Jakie wzorce życia?  Homoseksualiści ich  półoficjalne żywoty. Omówimy odmiany realizmu, odmiany  powieści oraz konteksty historyczne. 

1.  H.  Balzac  Blaski i nędze życia kurtyzany( Jak kochają ladacznice,  Po czemu miłość wypada starcom, Dokąd wiodą złe drogi, Ostatnie wcielenie Vautrina).  Kontekst literacki, konwencje epoki.  Wielkie świat i  półświatek . Wątek  miłości  Vautrina  do Lucjana.  Miłość Lucjana i Estery. Czyli piękna Żydówka, efeb i  zbój,  jego miłośnik. Społeczny status kurtyzany we Francji w XIX wieku. 

2. G. Flaubert  Pani Bovary. Romantyczna, ale spełniona miłość, o jakiej marzy  Emma. Romantyczna czyli ...? Świat pieniędzy, pacjenci pana Bovary,  realia.  Ucieczka, rozpacz i zszargany honor,  czyli dlaczego pani Bovary popełnia samobójstwo? 

3. G. Flaubert  Szkoła  uczuć. Miłość do „anioła” . Świat polityki i rewolucji. Kobiety zepsute i kobiety cnotliwe.Miłość  czyli ....? „Mieszczańskie anioły” i mijające życie.

4.  L. Tołstoj  Anna Karenina. Spełniona namiętność - i co dalej? Cena za  porzucenie  męża.
Społeczna „paranoja”  Anny K. Zmowa społeczna przeciwko Annie K. Dlaczego się zabiła? Ucieczka, rozpacz i zszargany honor.

5. M. Proust  W poszukiwaniu straconego czasu.  Sodoma i Gomora. Baron de Charlus  i  jego historia.  Albertyna czyli Albert? Status homoseksualisty pod koniec XIX wieku. „Śmierć w Wenecji”, fragmenty.

6. Foster.  Maurycy. Historia homoseksualnego  chłopca  pod koniec XIX  wieku, Anglia.
Inność jako jakość  integralna. Inność jako samotność.

7.  E. Jelinek  Amatorki / lub Żądza.Czyli  wzorce kulturowe w które Jelinek wpisuje swoje  bohaterki i bohaterów. Jak można się wydostać poza klatkę?